Cultuurhistorie de Venen
Boerderijen en landschap
Karakteristiek voor het Utrechts weidegebied is de lintbebouwing. De boerderijen staan evenwijdig aan de weg of de wetering, op de kop van de kavels. De lange, smalle kavels worden van elkaar gescheiden door sloten, die voor de afwatering zorgen.
Aan het einde van de kavel zien we de houtkade. In het verleden leverden deze kaden het hout voor bijvoorbeeld gereedschapsstelen of klompen.
Boerderijen
Historische boerderijen zien er over het hele land verschillend uit.
In westelijk Utrecht zijn de meeste boerderijen van het langhuis type. Dit betekent dat deze boerderijen een langwerpig grondoppervlak hebben. In het voorhuis werd gewoond en in het achterhuis stond het vee en waren de werkruimtes.
Woongedeelte en stal zijn gescheiden door een brandmuur. Soms werd het voorhuis naar één kant uitgebouw, waardoor een boerderij met een L-vormig grondoppervlak ontstond: het krukhuis.
Een boerderij waarvan het voorhuis naar twee kanten werd uitgebouw heet T-huis.
Opkamers en boenhokken
Boeren in westelijk Utrecht hielden (en houden) zich vooral bezig met de melkveehouderij en kaasproductie. Zo hebben de meeste historische boerderijen in deze streek een grote melkkelder, waarboven zich een opkamer bevindt. Deze opkamer was vaak in gebruik als kaaskamer. Aan de plaatsing van de vensters is aan de buitenkant van de boerderij meestal te zien waar zich de opkamer en melkkelder bevinden. Ook zien we bij veel boerderijen nog de boenhokken, waar in het verleden de melkemmers werden schoon gemaakt.
Boerenerf
Op het erf van de boerderij komt soms opvallende beplanting voor. Zo staan er vaak leilinden voor de boerderij die voor de nodige schaduw moeten zorgen. Ook zien we in de nabijheid van de boerderij regelmatig een hoogstamboomgaard, met diverse fruitsoorten.
Museum ‘De Ronde Venen’
In Vinkeveen bevindt zich een uniek Veenmuseum. In dit museum wordt de geschiedenis van de turfwinning op een aanschouwelijke wijze uit de doeken gedaan.
→ Info: www.museumderondevenen.nl
Kasteel De Haar
Het huidige sprookjesachtige kasteel in Haarzuilens is gebouwd op de ruïnes van ‘Huys Ter Haer’ uit de 14e eeuw. De luiken van de huizen in het dorp zijn geschilderd in de kleuren van het kasteel. U kunt het kasteel, het park en de tuinen bezichtigen (informeer naar de actuele openingstijden).
De rondleidingen in het kasteel duren ca. 50 minuten en starten elk heel uur.
In het weekeinde zijn er speciale rondleidingen voor kinderen. Bij de receptie is een speurtocht te koop.
→ Terug naar Routepunt Oortjespad